
SỰ AN ỦI CỦA TRIẾT HỌC (TÁI BẢN)
–★– Tác giả: Alain de Botton Nguyên tác: The Consolations of Philosophy
Dịch giả: Ngô Thu Hương
Phát hành: Nhã Nam Nhà xuất bản Thế Giới: 9-2015/01-2017
ebook©vctvegroup
19-03-2019
Mục Lục
I NIỀM AN ỦI KHI KHÔNG ĐƯỢC YÊU THÍCH
1 2 3 4 5 II NIỀM AN ỦI KHI KHÔNG CÓ ĐỦ TIỀN
1 2 3 4 5 6 III NIỀM AN ỦI CHO NỖI THẤT VỌNG
1 2 3 IV NIỀM AN ỦI CHO SỰ THIẾU THỐN
1 2 3 4 V NIỀM AN ỦI CHO TRÁI TIM TAN VỠ
1 2
1
Mấy năm trước, vào một mùa đông New York lạnh buốt, có một
chiều rảnh rỗi trước khi bay đi London, tôi lang thang trong một
phòng tranh vắng vẻ nằm ở tầng trên của Bảo tàng Nghệ thuật
Metropolitan. Căn phòng sáng trưng và ngoài tiếng kêu ro ro của hệ
thống sưởi dưới sàn thì nó hoàn toàn yên tĩnh. Sau khi đã chán những
bức họa trong các bộ sưu tập trường phái Ấn tượng, tôi đi tìm quán
cà phê với hy vọng sẽ được uống một cốc sữa sô cô la kiểu Mỹ mà
thời đó tôi cực kỳ thích. Đúng lúc ấy, tôi bắt gặp một bức tranh sơn
dầu, phần chú thích ghi nó được vẽ tại Paris mùa thu năm 1786 bởi
họa sĩ 83 tuổi Jacques-Louis David.
Socrates, sau khi bị dân chúng Athens kết án tử hình, đang chuẩn
bị cầm cốc thuốc độc, vây quanh ông là những người bạn đang đau
khổ. Mùa xuân năm 399 trước Công nguyên, ba công dân Athens đã
khởi kiện dân sự chống lại nhà triết học này. Họ buộc tội ông không
tôn thờ các vị thần của thành quốc, truyền bá những tôn giáo mới và
làm hư hỏng thanh niên Athens - và với những tội nghiêm trọng như
vậy, họ yêu cầu kết án tử hình.
Socrates đáp lại với sự thanh thản đã trở thành huyền thoại. Mặc
dù được cho cơ hội để từ bỏ triết lý của mình tại tòa, ông đã kiên định
với điều mình tin là đúng hơn những điều mà ông biết là phổ biến.
Theo Plato, Socrates đã ngạo nghễ nói với bồi thẩm đoàn:
Miễn là tôi còn thở và còn khả năng, tôi sẽ không bao giờ ngừng thực hành triết học,
khuyến khích các vị và làm sáng tỏ sự thật cho tất cả những người tôi gặp... Và thưa các
quý ông... dù các vị có tuyên bố tôi trắng án hay không thì các vị cũng biết rằng tôi sẽ
không thay đổi những gì tôi làm, kể cả khi tôi có phải chết cả trăm lần.
Và như thế, Socrates bị đưa đến một nhà tù của Athens, cái chết
của ông đánh dấu một bước ngoặt trong lịch sử triết học.
Một dấu hiệu cho thấy tầm quan trọng của nó có lẽ là mức độ
thường xuyên mà nó xuất hiện trong hội họa. Năm 1650, họa sĩ Pháp
Charles-Alphonse Dufresnoy vẽ bức Cái chết của Socrates, hiện được
trưng bày tại Galleria Palatina ở Florence (phòng tranh này thì không
có quán cà phê).
Thế kỷ 18 là thời kỳ đỉnh cao của mối quan tâm đối với cái chết
của Socrates, nhất là khi Diderot thu hút sự chú ý đến tiềm năng hội
họa của nó trong một đoạn của tác phẩm Luận thuyết về Kịch thơ của
mình.
Jacques-Louis David nhận vẽ bức tranh vào mùa xuân năm 1786
theo đặt hàng của Charles-Michel Trudaine de la Sablière, một Nghị
viên giàu có và là một học giả Hy Lạp tài năng. Tiền công rất hào
phóng, với 6.000 livre tạm ứng và 3.000 livre thanh toán khi giao
tranh (Louis XVI trả có 6.000 livre cho bức tranh lớn hơn Lời thề của
Horatii). Khi được trưng bày tại cuộc triển lãm tranh thường niên năm
1787, nó lập tức được đánh giá là bức tranh đẹp nhất về cái chết của
Socrates. Đức ông Joshua Reynolds cho rằng đó là “tác phẩm nghệ
thuật tinh tế và đáng ngưỡng mộ nhất từng xuất hiện kể từ Capella
Sistina*, và Stanza của Raphael. Bức tranh này có thể làm rạng danh
Athens trong thời đại Pericles.”
Tôi mua năm tấm bưu thiếp có tranh của David trong khu bán đồ
Trên đây là phần đầu tài liệu — bấm Xem để xem đầy đủ.