
Người xưa dẫu khuất, truyện cũ còn ghi. Trăm năm bia đá thì mòn, nghìn năm bia miệng hãy còn chơ chơ. Nói một câu mà muôn đời sử sanh còn chép, luận một nhẽ mà mấy kiếp miệng thế còn chuyền. Nhất ngôn hưng bang nhất ngôn táng quốc, một nhời nói ra mà nước vững nhà yên, một nhời nói ra mà bể dao núi động. Quan-hệ thay là lời nói! Xét ra các bậc đế-vương, vĩ-nhân, anh-hùng, hào-kiệt; chí-khí hiên ngang, công-danh cái thế, sự-nghiệp ngang-tàng, non song chung đúc, kể đã bao phen vật đổi sao dời, mà tiếng tăm còn lừng-lẫy, muôn thuở nào quên.
Ấy chẳng phải là những người đã dìu-dắt dậy khôn cho hậu-sinh dư! Gương sáng ví tầy nhật nguyệt, khí thiêng tựa với càn khôn; những nhời vàng tiếng ngọc đó, ta há nỡ quên sao? Vậy nên lưu chữ lấy mà mở mang chí-khí, mà nghiền mà nghĩ cho kỹ-càng cho thấm-thía, họa may óc non dổi nên sắt đá, khỏi phải như sáp, mà muốn nận vuông nên vuông, nận tròn nên tròn, mang tiếng nhược-nhu. Vậy thì anh em ta, đang lúc ở vào buổi Âu Á dao thời này, cũng nên đọc mấy câu cổ ngữ sau đây chẳng cũng là một phương thể thao cho tinh-thần dư? Mong thay! Mong lắm thay!Ngày mồng 3 tháng chạp năm Mậu-Thìn (13 Janvier 1929)
T. T. V.
*** Tìm mua: Cổ Nhân Đàm Luận TiKi Lazada Shopee
Cống-Chỉnh là một tay dan hùng đời Lê, trước sau không một, chỉ biết lợi mình. Khi bỏ ngoài Bắc vào theo Tây-Sơn, rồi dắt quân Tây-Sơn ra Bắc sâm lấn, làm lắm điều tàn bạo. Chỉnh có một người bạn thân tên là Thế-Long. Một hôm hai người nói truyện việc nước, Chỉnh có ý thương tiếc chúa Trịnh; Thế-Long nhân dịp muốn toan mưu dúp đỡ nhà Chúa mới nói rằng: « Ông tuy nói thì nhân nghĩa mà bụng ông thì tàn-bạo. Trước ông xuất thân, được danh giá cũng nhờ có chúa Trịnh, nay ông lại dúp Tây-Sơn mà diệt Trịnh, kể tội chúa Trịnh là hiếp vua, sao ông không xét công chúa Trịnh phù Lê hơn 200 năm.
Ông theo người mới hại người cũ là bất nghĩa; kể tội người, không kể công người là bất nhân. Làm đời trượng-phu mà lại đeo tiếng ấy sao? » Cống-Chỉnh nghe song thẹn nói rằng: « Tôi vì đạo nhớn thiên-hạ mà diệt Trịnh tôn Lê, đó là rất nhân-nghĩa, sao gọi được là tàn-bạo. » Thế-Long nói: « Vua Lê vẫn tôn mà nước vẫn yên, can gì phải nhờ đến ông dúp, chẳng qua ông chỉ mượn tiếng là tranh cướp. Ông đưa quân Tây-Sơn về hại dân hại chúa, cả nước ai cũng cho ông là thú dữ, tôi nói tàn bạo là còn nể ông đấy ông đừng dữ mãi lỗi cáo đội lốt cọp mà rồi nhân tâm ngày một thêm thù oán.
Ông sẽ là người có tội với cả nước, thì rồi cả nước dong ông làm sao được, » Cống-Chỉnh nghe xong giận quá, nhưng mà cứ điềm nhiên nói rằng: « Thôi anh đã chót bạn với thú dữ thì nên nghĩ mưu gì hộ thú dữ với! » Thế-Long nói: « Nay ông dẹp bọn kiêu binh đã song, chỉ nên điều-đình với Tây-Sơn cho rút quân về, rồi tìm người hiền nhà Trịnh lập lên là yên. » Chỉnh nói: « Thế thì anh cứ về xem có người hiền nhà Trịnh nào, sẽ đem nhời ra nói mà kiếm đường tiến thân nhé! » Thế-Long từ dở ra, Chỉnh nói một mình rằng: « Tên nó là Long, long là rồng, rồng nên cho nó xuống nước mới được, kẻo để trên cạn nó hại người! » Nói song mật sai người ra đón Long ở ngoài cổng, bắt chói quăng xuống sông Nhị Hà.
Độc giả có thể tìm mua ấn phẩm tại các nhà sách hoặc tham khảo bản ebook Cổ Nhân Đàm Luận PDF của tác giả Cầm Đài nếu chưa có điều kiện.
Tất cả sách điện tử, ebook trên website đều có bản quyền thuộc về tác giả. Chúng tôi khuyến khích các bạn nếu có điều kiện, khả năng xin hãy mua sách giấy.
https://thuviensach.vn
Tên sách : CỔ NHÂN ĐÀM-LUẬN Tác giả : CẦM ĐÀI – TRẦN TRUNG VIÊN Nhà xuất bản : NHẬT NAM THƯ XÃ, HÀNG GAI HÀ NỘI
Năm xuất bản : 1929
---------------------------------------
Nguồn sách : Diễn đàn TVE-4U Đánh máy : thaogmail, Ớt Hiểm, Liên Phạm, Lâm Nguyên Thảo
Kiểm tra chính tả : Thư Võ
Biên tập ebook : Thư Võ Ngày hoàn thành ebook : 08-11-2017
https://thuviensach.vn
Ebook này được thực hiện theo dự án phi lợi nhuận « SỐ HÓA 1000 QUYỂN SÁCH VIỆT MỘT THỜI VANG BÓNG » của diễn đàn
TVE-4U.ORG
Cảm ơn tác giả CẦM ĐÀI – TRẦN TRUNG VIÊN đã chia sẻ
kiến thức đến người đọc
https://thuviensach.vn
Ghi chú của nhóm làm ebook :
Sách này được xuất bản vào đầu những năm 1900 nên chính tả, cách viết và việc ấn loát xuất bản có đôi điều khác với cách làm thời nay. Nhóm làm ebook, với chủ ý lưu lại vết tích của sách xưa, đã sao y bản chánh lối viết và chính tả của sách. Xin liệt kê ra vài sự khác biệt của chính tả :
Những chữ có nguyên âm  thay vì Ă như chính tả thời nay : nận vuông nận tròn, gập lũ trẻ con, ngàn dậm, gập thời...
Những chữ có nguyên âm Ơ thay vì A như chính tả thời nay : dũng- đởm
Những chữ có nguyên âm Ô thay vì Ơ như chính tả thời nay : cổi áo
Những chữ có nguyên âm Ư thay vì Â như chính tả thời nay : đứng trượng-phu
Những chữ có nguyên âm I thay vì Y như chính tả thời nay : hãi còn danh lợi
Những chữ có phụ âm CH thay vì TR như chính tả thời nay : chẫm chịu hàng, đời đục cả một mình chong, thành-chì, chại dặc, chị tội, đâm chượt, chợn mắt, chánh xe, kẻ chi-âm, chèo cây, chải dến nhà Mạc, chiều Lê, hiểm-chở, chèo non, cheo bản văn, tích-chữ, như chở bàn tay, chọn đạo làm con, chăn châu, chổ tài, bắt chói, chách mình, người cương-chực, chễ biếng việc nước, đoán chúng, chà-chộn, diệt-chừ, vũ-chụ, bất chung, non sông hiểm-chở, chái lại, làm chò cười, chanh với đời, chứng chọi với đá, chọn-vẹn, chạy chốn, chực-tiếp...
Những chữ có phụ âm D thay vì GI như chính tả thời nay : dao- thông dúp-đỡ, khâu dầy, nói dọng thương đời, thế dặc, hầu-hạ quanh dường, việc dì lo xa, dữ nước, dá mà, nổi dận, diết vua, bấy dờ, theo
https://thuviensach.vn
chiều dó, dảng hoà, dây phút, ăn nói dẽ-dàng, ứng-đối dỏi, dọt lệ, dật mình, dữa đường, dả-dối, dang hồ, sứ-dả, nước diếng, dả vờ, dan-hùng, dao bức thư làm tin, dan-nan, thế-dan, dặt vải, dữ tính mạng, lập kế dải, dân-dan, dao chiến, chế-diễu, đem dồng ở đất, dống nhau, dao cho ai, dáp chiến, deo mình xuống sông, dấy binh, thói dan-tà, dả danh, bắt dam siềng sích, phòng dữ nghiêm-nhặt, dả mạo, dòng-dống, nghe dảng, dọng nói...
Những chữ có phụ âm D thay vì NH như chính tả thời nay : dổ cỏ phải dổ cho hết, bọn dút-dát...
Những chữ có phụ âm D thay vì TR như chính tả thời nay : dở về, dở mặt, dở ra, dả lời...
Những chữ có phụ âm D thay vì R như chính tả thời nay : thò cả dùi ra dồi, dút gươm, đánh mấy chăm doi, da mắt, cho dõ lòng trung, ăn mặc dách dưới, dửa tai, bụi dậm, dèm cheo, duột đặc, dõ việc, dưng dưng nước mắt, dổ nát chén vỡ, dổ cỏ phải dổ cho hết dễ sâu, dình bắt, khoét dào đào ngạch, dủ đi, buồn-dầu...
Những chữ có phụ âm GI thay vì D như chính tả thời nay : lời giặn, giản-gị...
Những chữ có phụ âm GI thay vì R như chính tả thời nay : nuôi giêng bà Từ-Mẫu, duột thì dỗng tuếch...
Những chữ có phụ âm R thay vì D như chính tả thời nay : chó rại cắn
Những chữ có phụ âm S thay vì X như chính tả thời nay : chẳng song, sin làm, sấu hổ, sem thế là đủ biết, sây một con voi gạch, một sóm 10 nhà, tiếng sé lụa, không sứng, số sui, sưng Hoàng đế, su-phụ, sử tôi có lỗi, sét lợi hại, ngày sưa, ngồi một só, tự sưng là, sa-sỉ, đem sác nộp...
Trên đây là phần đầu tài liệu — bấm Đọc sách để xem đầy đủ.