Kể Chuyện Về Kim Loại Hiếm Và Phân Tán (X. I. Venetxki)

https://thuviensach.vn

X. I. Venetxki

KỂ CHUYỆN VỀ KIM LOẠI HIẾM VÀ PHÂN TÁN

Người dịch: Nguyễn Hữu Chân

Nhà xuất bản Khoa học và Kỹ thuật – Hà Nội

Nhà xuất bản Mir – Maxcơva

https://thuviensach.vn

С. И. Венецкий О РЕДКИХ И РАССЕЯННЫХ

Рассказы о металлах

Москва “Металлургия”

На вьетнамском языке

ISBN 5-03-000749-0

© Издательство “Металлургия” 1987

© dịch sang tiếng Việt, Nhà xuất bản Mir, 1989

https://thuviensach.vn

Đọc cuốn sách này, các bạn sẽ được biết:

– về những kho báu được khám phá trong thời đại chúng ta và cuốn sổ đen bằng chứng ghi nhận một

chiến công khoa học vĩ đại; – về món thưởng khổng lồ do Napoleon hứa hẹn nhưng rốt cuộc chẳng ai được hưởng và việc những

đống đá cũ vô tích sự đã trở thành thực sự vô giá như thế nào; – về mẩu tin lạ kỳ đăng trên báo đã làm hại thanh danh của một nhà hóa học Anh và bí quyết ngọn lửa

đó bị những người tư tế Bengali giấu kín; – về nguyên tố đã biến mất trên hành tinh chúng ta tương tự các loài khủng long và những hợp kim hiện

chưa ai biết do máy tính điện tử dự đoán; – về vụ mất cắp mà chắc gì Serlok Honmxơ đã khám phá ra nổi và dự đoán do Agata Krixi đưa ra; – về việc đã xác định được niên đại của đá nham thạch có như thế nào và về một làng nhỏ Thụy Điển

có thể làm những quốc gia lớn phải ganh tị; – về những kim loại và hợp kim được “lệnh” vào vũ trụ để tiến hành các thí nghiệm quan trọng, và về

“bộ ria mép” đã trở thành mốt; – về đợt kiểm tra nghiêm ngặt mà nhờ thế đã khám phá được một nguyên tố hóa học mới, và về đám

mây kim loại trên bầu trời Côlumbia; – về “nỗi giận” lớn do “người cha đỡ đầu” gây ra đối với một kim loại quý và những “tấm danh thiếp”

đẹp của các nguyên tố; – về sự giúp đỡ của một số kim loại đối với các nhà hình pháp học và về nhiều cái khác nữa,

https://thuviensach.vn

Lời giới thiệu

Chúng ta đang sống trong một thời đại thật tuyệt diệu: tận mắt chúng ta được chứng kiến con người đã mở những con đường đầu tiên vào vũ trụ, chinh phục được năng lượng hạt nhân nguyên tử, chế tạo ra những máy “biết tư duy”, xâm nhập vào những bí ẩn của tế bào sống.

Những lĩnh vực mới của khoa học và kỹ thuật thật vô cùng hấp dẫn. Nhưng có một lĩnh vực hoạt động của con người, dẫu dù nó già cỗi như bản thân thế giới, song vẫn không kém hấp dẫn chút nào so với môn vũ trụ học hay vật lý hạt nhân, điều khiển học hay vi sinh học. Tôi muốn nói đến ngành luyện kim – sản xuất và gia công kim loại, chế tạo các hợp kim đa dạng.

Thuở xưa, vào buổi bình minh của nền văn minh, con người mới chỉ biết đến một vài kim loại. Hàng trăm năm trôi qua, con người đã khám phá ra ngày càng nhiều những nguyên tố mới. Dần dần, phạm vi số kim loại được con người sử dụng ngày một mở rộng. Một số kim loại lập tức được các nhà khoa học và kỹ sư công nhận, còn số khác thì nhiều năm dài không được sờ đến. “Sự ngồi rồi” đó được lý giải bằng những nguyên do rất chính đáng. Thứ nhất, hàm lượng nhiều kim loại trong vỏ trái đất quá ư là nhỏ nên rất khó khai thác chúng, trong số này có loại còn hoàn toàn không có khoáng vật riêng và chi gặp trong thiên nhiên dưới dạng tạp chất kèm theo kim loại khác (những nguyên tố tản mạn khắp mặt đất như thế thuộc nhóm kim loại phân tán). Thứ hai, vào thời gian đó, khoa học nắm được quá ít thông tin về phần lớn các kim loại. Và bởi vì là khách ít khi gặp trong thế giới công nghiệp nên chúng bị gán chặt cái tên gọi là “kim loại hiếm”.

Thế kỷ XX được gọi là thế kỷ phát triển mạnh mẽ của kỹ thuật. Các ngành chế tạo dụng cụ và công nghiệp hóa học, hàng không và chế tạo tên lửa, điện tử và năng lượng học hạt nhân đòi hỏi phải có các vật liệu hoàn toàn mới với những đặc tính vô cùng độc đáo. Và các nhà khoa học đã để ý tới kim loại hiếm. Việc nghiên cứu kỹ lưỡng những kim loại “ẩn dật” này đã chỉ ra rằng nhiều trong số đó có vô khối khả năng. Chính từ đây, cuộc tiến công của kim loại hiếm bắt đầu được triển khai trên “toàn mặt trận”.

Giờ đây có thể nói không có một lĩnh vực kỹ thuật mới nào lại không sử dụng kim loại hiếm cũng như hợp kim hoặc các hợp chất …