Pasteur Và Koch Cuộc Đọ Sức Của Những Người Khổng Lồ Trong Thế Giới Vi Sinh Vật (Annick Perrot)

https://thuviensach.vn

LỜI GIỚI THIỆU CỦA NGƯỜI DỊCH

Nửa cuối thế kỷ XIX là thời đại của những khám phá khoa học kỳ diệu.

Hai nhà bác học Pháp và Đức, ông Louis Pasteur và Robert Koch, đã

sáng lập ra khoa Vi trùng học. Họ cách nhau 20 tuổi, Louis Pasteur sinh ở

Dole, Pháp, năm 1822; Robert Koch sinh ở Clausthal, Đức, năm 1843.

Cuộc chiến khốc liệt giữa nước Pháp và nước Phổ - nước Đức tương

lai - với chiến thắng của Phổ và chiến bại của Pháp năm 1870, đặt hai nhà

bác học trong hai tuyến đối lập, Pasteur suốt đời không bao giờ quên nỗi

quốc hận này. Hơn nữa, trong cuộc thi đua để tìm nguyên nhân các bệnh

truyền nhiễm, những vi sinh vật, họ không ngừng đua tranh, khi thì người

này tìm thấy trước một vi sinh vật, khi thì người kia tìm thấy trước. Môn

đệ của họ cũng thi đua tìm kiếm, nhưng với tinh thần khoan hòa hơn.

Hai ông này hệt như hai đại hiệp, luyện võ đến mức thượng thừa, chọi

nhau từng hiệp một, không bao giờ khuất phục nhau.

Ông Pasteur mất rồi, ông Robert Koch đến thăm Viện Pasteur tại Paris,

được tiếp đón long trọng, thăm mọi nơi… trừ lăng mộ của Pasteur!

Đó là cốt lõi của cuốn sách này.

Người dịch muốn chia sẻ với độc giả Việt Nam cuốn sách vô cùng hấp

dẫn.

Mong đợi hồi âm của độc giả và đóng góp ý kiến về những chỗ không

rõ của bản dịch nhằm nếu có cơ hội tái bản sẽ sửa lại.

Chân thành cám ơn!

https://thuviensach.vn

VỀ HAI TÁC GIẢ

Annick Perrot là nguyên thủ thư danh dự của Bảo tàng Pasteur Paris.

Maxime Schwartz, cựu học sinh trường Polytechnique tại Paris, là một

nhà sinh vật học phân tử, nguyên Tổng Giám đốc Viện Pasteur Paris.

Annick Perrot và Maxime Schwartz đã đóng góp trong thiết kế và xây

dựng Bảo tàng Alexandre Yersin ở Nha Trang năm 2003, và một phần cho

Viện Pasteur Thành phố Hồ Chí Minh.

https://thuviensach.vn

GIỚI THIỆU VÀ DẪN NHẬP

LOUIS PASTEUR & ROBERT KOCH

và

CUỘC CÁCH MẠNG Y HỌC

VĨ ĐẠI THẾ KỶ 19

תאנק םירפוס הברת המכח

Sự ghen tị giữa các học giả sẽ làm tăng trưởng tri thức

Châm ngôn Talmud

(1)

Xin được lang thang đó đây về một ít câu chuyện cũ của một thời lịch

sử rất có ý nghĩa đối với nhân loại. Lịch sử bao giờ cũng là một câu

chuyện có tính nhân văn thú vị. Thế kỷ 19 là thế kỷ của những cuộc cách

mạng lớn trong khoa học, công nghiệp và giáo dục đại học. Khoa học - các

khoa học chính xác - bao gồm y học và hóa học có một bước tiến vĩ đại,

thay đổi cuộc sống loài người triệt để chưa từng có. Cuộc cách mạng khoa

học thứ hai của thế kỷ 19 mạnh mẽ hơn nhiều cuộc cách mạng cổ điển đầu

tiên ở thế kỷ 17 với Kepler, Galilei và Newton. Thế giới được cách mạng

một cách sâu rộng bởi khoa học, và cuộc cách mạng này là trung tâm của

câu chuyện lịch sử của thế kỷ 19. Trong lĩnh vực y khoa và đời sống, ngày

nay người ta dễ quên những chứng bệnh nguy hiểm như dịch tả, dịch hạch,

lao, dại, bạch hầu, than, từng một thời hoành hành dữ dội thế nào trong lịch

sử. Con người từng hoàn toàn bất lực về nguồn gốc, cách sinh sôi, cơ chế

https://thuviensach.vn

vận hành, truyền bệnh và cách chữa bệnh. Đó là một cuộc chiến mà con

người không nhận diện được kẻ thù sống ở thế giới vi sinh mắt thường

không thấy. Các cách giải thích “lãng mạn” hay thần bí đều không có nền

tảng khoa học thực nghiệm. Y khoa trong thế kỷ 19 trải qua hai cuộc cách

mạng quan trọng, thứ nhất là bệnh học tế bào (cellular pathology), được

đặt nền móng bởi Matthias Schleiden, Theodor Schwann và Rudolf

Virchow; thứ hai là thuyết mầm của bệnh (germ theory), vi trùng học

(bacteriology) và huyết thanh học (serology) với Louis Pasteur và Robert

Koch. Ngành y không còn là một “nghệ thuật” nữa, mà thành một khoa học

chính xác. Cách điều trị của thời kỳ “dã man” của thế kỷ 18 nhường chỗ

cho các điều trị khoa học tinh tế mới. Và các cuộc thay đổi có tính cách

mạng của khoa học diễn ra trong các thể chế giáo dục đại học cũng được

cách mạng qua mô hình đại học nghiên cứu của Đức, hay Humboldt, khiến

cho việc phát triển và truyền bá thêm thuận lợi gấp bội.

Nhận thức dần dần rằng vi trùng chính là …