12 Mảnh Ghép Giá Trị Cho Con (Linda)

LỜI TỰA

Một buổi sáng, khi chúng tôi còn đang sống ở Anh, vào khoảng thời gian tôi bắt đầu viết cuốn sách này, tôi đã tham dự một cuộc họp ở “ngôi trường công” tại Surrey - nơi bốn đứa con tôi đang theo học. Trường công ở Anh thực ra là trường Nhà thờ Anh và cuộc họp sáng hôm đó đáng ra phải diễn ra với sự bao dung, chân thực nhưng sự thật là mọi thứ không phải lúc nào cũng như vẻ ngoài vốn có. Kinh cầu và thánh ca vẫn vang lên trong cuộc họp như chúng vẫn thường vang lên trong lớp học mỗi ngày. Sau khi kết thúc bài kinh cầu nguyện, bà hiệu trưởng đã mời tất cả chúng tôi quay trở lại vào tuần tới trong kỳ họp đặc biệt cho Lễ Phục sinh.

Nhà thờ Anh không phải một thế lực hùng mạnh về mặt số lượng hoặc tỉ lệ người tới nhà thờ vào ngày Chủ nhật, nhưng nó lại là thế lực tinh thần xâm chiếm mọi thể chế, từ những trường học nhỏ nhất tới Nghị viện, nhắc nhở người Anh nhớ về giá trị và đạo đức của họ.

Tôi nhớ rằng sáng hôm đó, sau khi từ cuộc họp ở trường trở về nhà, tôi thấy trên hành lang vào nhà mình có tờ USA Today, tờ báo tôi mua cách đó cả tuần để nắm bắt tin tức và thể thao nước Mỹ mà tôi không thể tìm thấy ở những tờ báo của nước Anh. Sau khi kiểm tra tỉ số bóng rổ và thị trường chứng khoán, tôi lật tới trang xã luận, tình cờ trên đầu trang có bài TRANH LUẬN: NHỮNG GIÁ TRỊ Ở TRƯỜNG HỌC.

Một bên là ý kiến của Ronald Reagan(1): “Chúng ta không kỳ vọng trẻ khám phá được những nguyên tắc để tự mình tính toán, nhưng một số nguyên tắc cũng không chỉ dẫn được gì cho trẻ khi vấn đề liên quan đến đạo đức, tinh thần và giá trị”. Và nhà báo William Raspberry đã bổ sung: “Vì sốt sắng gạt tôn giáo ra khỏi lớp học, chúng ta đã ném cả đạo đức đi”.

Phía bên kia, một trợ lý giám sát trường học đến từ Darien, Connecticut đã nói: “Dạy đạo đức nằm ngoài phạm vi trách nhiệm của chúng ta. Đơn giản là vì chúng ta sẽ sử dụng “phiên bản” đạo đức của ai để dạy?” Bài báo cũng trích dẫn một thông điệp tương đối kinh khủng từ Today’s Teen, cuốn giáo trình kinh tế học gia đình: “Lương tâm quá nghiêm khắc có thể khiến bạn cảm thấy khác biệt và không phổ biến. Không cảm giác nào trong số những cảm giác đó thuộc về một người có tính cách lành mạnh”.

Còn nhiều bài báo khác, bao gồm một bài viết về một lớp cấp ba đã hỏi: Hành động trả lại chiếc ví bên trong có 1.000 đô cho chủ nhân của chiếc ví bị mất là đúng hay sai. Phần lớn học sinh đều nói việc trả lại chiếc ví là hành động ngớ ngẩn. Nhưng lại có một bài báo khác cho rằng các trường công lập không thể dạy được thứ gì thỏa đáng, và chính vì thế (các trường này) không thể xử lý được vấn đề phức tạp như dạy trẻ giá trị. Trong bài báo còn có hình minh họa vẽ George Washington lúc nhỏ khi vừa chặt một cây anh đào và quay sang nói với bố rằng: “Bố ơi, thầy giáo con bảo con không thể nói dối, con không thể nói thật và con không thể chỉ ra sự khác biệt”.

Tôi đặt tờ báo sang một bên, suy ngẫm về những giả thuyết khác nhau thịnh hành ở nước Anh và những nước khác - nơi mà tôn giáo và chính quyền được gắn kết với nhau chứ không phải tách rời. Một mặt, tôi phát hiện ra mình cảm thấy biết ơn nước Mỹ vì sự tách biệt